Sau thời gian nghỉ việc, chuyển công ty hoặc tạm dừng đóng bảo hiểm xã hội (BHXH), nhiều người lao động muốn tiếp tục tham gia nhưng chưa rõ cần chuẩn bị gì và thời gian đóng trước đây có còn được tính hay không. Người đã từng tham gia BHXH có thể tiếp tục đóng trên hồ sơ đã được cấp; thời gian đóng trước đó được bảo lưu theo quy định nếu chưa hưởng BHXH một lần cho khoảng thời gian này. Việc tiếp tục tham gia theo hình thức bắt buộc hay tự nguyện phụ thuộc vào tình trạng việc làm và đối tượng tham gia tại thời điểm đăng ký.

Bài viết cập nhật theo quy định của Luật BHXH năm 2024 đã được sửa đổi, bổ sung và các quy định hướng dẫn.

Lưu ý về mã số BHXH: Từ ngày 01/9/2026, BHXH Việt Nam triển khai chuyển đổi sang sử dụng số định danh cá nhân/CCCD thay mã số BHXH trên các hệ thống, phần mềm nghiệp vụ. Người đã có quá trình tham gia cần cung cấp thông tin định danh và mã số BHXH cũ khi cần đối chiếu, không đăng ký thành một người tham gia mới.

1. Người đã từng đóng BHXH có được tiếp tục tham gia không?

Người lao động tìm hiểu cách tiếp tục đóng BHXH sau thời gian nghỉ việc.

•  Trường hợp người lao động nghỉ việc rồi đi làm tại công ty mới

Căn cứ theo Điều 2 và Điều 71 của Luật BHXH năm 2024,

Người lao động đi làm tại công ty mới và thuộc đối tượng tham gia BHXH bắt buộc sẽ tiếp tục đóng thông qua người sử dụng lao động. Chẳng hạn, người làm việc theo hợp đồng lao động có thời hạn từ đủ 01 tháng trở lên thuộc diện tham gia theo quy định, trừ trường hợp pháp luật có quy định riêng.

Việc người lao động chuyển công ty không làm mất thời gian BHXH đã được bảo lưu. Người lao động cần cung cấp thông tin hồ sơ cũ để công ty mới đăng ký đúng quá trình, tránh phát sinh dữ liệu trùng.

•  Trường hợp người lao động nghỉ việc và chưa tìm được công việc mới

Căn cứ quy định tại Điều 2 của Luật BHXH 2024,

Người nghỉ việc, chưa có công việc mới có thể đăng ký BHXH tự nguyện nếu đáp ứng điều kiện: là công dân Việt Nam từ đủ 15 tuổi, không thuộc đối tượng tham gia BHXH bắt buộc và không đang hưởng lương hưu, trợ cấp BHXH hoặc trợ cấp hằng tháng thuộc trường hợp loại trừ theo luật.

Cần lưu ý, không làm việc tại doanh nghiệp chưa đồng nghĩa với không thuộc diện BHXH bắt buộc. Người thuộc các nhóm như chủ hộ kinh doanh hoặc người quản lý doanh nghiệp có thể vẫn phải tham gia bắt buộc theo điều kiện, lộ trình áp dụng.

•  Trường hợp người lao động đã tham gia BHXH tự nguyện trước đó

Người từng đóng BHXH tự nguyện rồi tạm dừng có thể đăng ký đóng tiếp nếu vẫn thuộc đối tượng tham gia. Thời gian đã đóng được bảo lưu theo quy định.

Nếu sau đó đi làm và thuộc diện BHXH bắt buộc, người lao động chuyển sang đóng theo diện bắt buộc. Thời gian tự nguyện trước đó được xem xét cùng thời gian bắt buộc khi giải quyết các chế độ tương ứng.

2. Người đã từng đóng BHXH cần chuẩn bị những gì để tiếp tục tham gia?

Kiểm tra thông tin cá nhân và quá trình tham gia BHXH trên VssID.

→ 1. Kiểm tra và cung cấp mã số BHXH đã được cấp

Trước khi đăng ký đóng tiếp, người lao động nên tìm lại mã số BHXH trên hồ sơ, sổ BHXH hoặc tài khoản VssID đã sử dụng.

Trong giai đoạn chuyển đổi dữ liệu, nên chuẩn bị cả số định danh cá nhân/CCCD và mã số BHXH cũ nếu còn lưu. Những thông tin này giúp đơn vị sử dụng lao động hoặc cơ quan BHXH đối chiếu đúng hồ sơ đã có. Trường hợp dữ liệu chưa khớp, cần đề nghị kiểm tra, cập nhật thay vì kê khai thành hồ sơ mới.

→ 2. Kiểm tra thông tin cá nhân và quá trình tham gia BHXH

Người lao động nên rà soát lại các thông tin gồm:

1. Họ tên, ngày sinh và số định danh cá nhân/CCCD.

2. Các đơn vị từng làm việc và thời gian tham gia tại từng công ty/đơn vị.

3. Những tháng đã được ghi nhận đóng, tháng còn thiếu hoặc có dấu hiệu trùng.

4. Thời gian đã được giải quyết hưởng BHXH một lần (nếu có).

Người lao động có thể kiểm tra nhanh trên ứng dụng VssID và đối chiếu với hồ sơ đang lưu. Nếu ứng dụng chưa hiển thị đầy đủ, nên liên hệ công ty hoặc cơ quan BHXH để xác minh; việc thiếu dữ liệu hiển thị cần được kiểm tra trước khi kết luận doanh nghiệp chưa đóng.

Xem thêm: Cách xử lý khi bị thiếu năm đóng bảo hiểm trên VssID

→ 3. Chuẩn bị hồ sơ theo hình thức tham gia BHXH

Hồ sơ cần chuẩn bị phụ thuộc vào cách tham gia:

Mẫu TK1-TS hiện được sử dụng trong đăng ký, điều chỉnh thông tin tham gia BHXH, BHYT. Với BHXH tự nguyện, người dân có thể kê khai trực tiếp hoặc thực hiện điện tử theo dịch vụ được cung cấp.

3. Hướng dẫn đóng BHXH cho người đã từng tham gia BHXH

Người lao động cung cấp thông tin BHXH cho nhân sự tại công ty mới.

Trường hợp 1: Tiếp tục đóng BHXH khi làm việc tại công ty mới

Bước 1: Cung cấp thông tin cho bộ phận nhân sự Công ty

Người lao động thông báo đã từng tham gia BHXH, cung cấp thông tin định danh và hồ sơ BHXH cũ. Nếu đang có sai lệch thông tin hoặc nhiều hồ sơ, cần báo ngay để phối hợp xử lý.

Bước 2: Công ty báo tăng lao động tham gia BHXH

Công ty lập hồ sơ đăng ký cho người lao động thuộc diện bắt buộc. Theo quy định tại Luật BHXH, người sử dụng lao động có trách nhiệm kê khai và nộp hồ sơ trong thời hạn 30 ngày kể từ ngày người lao động thuộc đối tượng tham gia BHXH bắt buộc.

Bước 3: Người lao động đóng BHXH qua công ty

Đối với người lao động làm việc theo hợp đồng thuộc nhóm thông thường, phần đóng vào quỹ hưu trí và tử tuất của người lao động bằng 8% tiền lương làm căn cứ đóng BHXH theo quy định tại Điều 33, Điều 34 Luật BHXH.

Công ty trích phần này và đóng cùng phần thuộc trách nhiệm của mình. BHYT và bảo hiểm thất nghiệp là các khoản được xác định riêng theo quy định.

Bước 4: Kiểm tra quá trình được ghi nhận

Sau khi công ty hoàn tất đăng ký và đóng, người lao động kiểm tra quá trình tham gia BHXH trên VssID. Nếu chưa thấy cập nhật trên hệ thống hoặc xuất hiện tháng đóng trùng, người lao động cần phản ánh để được đối chiếu.

Trường hợp 2: Tự đóng BHXH khi nghỉ việc, không thuộc diện BHXH bắt buộc

Bước 1: Xác định đủ điều kiện tham gia tự nguyện

Người lao động kiểm tra tình trạng hiện tại, đặc biệt khi có hoạt động kinh doanh hoặc đảm nhiệm chức danh quản lý.

Bước 2: Lựa chọn mức thu nhập và phương thức đóng

Mức đóng BHXH tự nguyện hằng tháng bằng:

22% * Mức thu nhập tháng lựa chọn làm căn cứ đóng.

Trong năm 2026, mức thu nhập làm căn cứ đóng thấp nhất là 1.500.000 đồng/tháng, tương ứng mức đóng 330.000 đồng/tháng trước hỗ trợ. Với người thuộc nhóm hỗ trợ thông thường 20%, số tiền còn phải đóng ở mức tối thiểu là 264.000 đồng/tháng, chưa tính hỗ trợ thêm của địa phương (nếu có).

Người tham gia có thể chọn đóng hằng tháng, 03 tháng, 06 tháng hoặc 12 tháng một lần. Việc đóng một lần cho nhiều năm về sau hoặc cho thời gian còn thiếu để hưởng lương hưu phải đáp ứng điều kiện riêng.

Bước 3: Đăng ký và nộp tiền

Người lao động thực hiện tại cơ quan BHXH, tổ chức hỗ trợ phát triển đối tượng được giao nhiệm vụ hoặc qua dịch vụ công trực tuyến được cung cấp. Khi kê khai, cần sử dụng thông tin gắn với hồ sơ đã tham gia.

Bước 4: Lưu chứng từ và kiểm tra kết quả

Sau khi thanh toán, lưu biên nhận hoặc chứng từ điện tử; kiểm tra thời gian và mức đóng được cập nhật đúng lựa chọn.

Trường hợp 3: Chuyển từ BHXH tự nguyện sang BHXH bắt buộc

Khi đi làm và thuộc diện bắt buộc, người lao động cung cấp thông tin quá trình tự nguyện cho công ty mới, đồng thời thông báo với nơi đang thu BHXH tự nguyện để xử lý kỳ đóng.

Nếu đã đóng tự nguyện trước cho nhiều tháng mà sau đó thuộc diện bắt buộc, người tham gia được xem xét hoàn trả phần tiền đã đóng tương ứng với thời gian còn lại theo Điều 8 Nghị định 159/2025/NĐ-CP; phần hoàn trả không bao gồm tiền Nhà nước hỗ trợ.

Người lao động cần đối chiếu rõ tháng bắt đầu tham gia bắt buộc để tránh đóng trùng.

4. Thời gian đóng BHXH trước đây có được cộng dồn không?

4.1 Quy định về bảo lưu thời gian đóng BHXH

Thời gian đóng đã được bảo lưu có thể cộng với thời gian đóng sau khi người lao động tham gia trở lại. Việc nghỉ đóng vài tháng hoặc vài năm không tự làm mất số năm đã tích lũy.

Ví dụ, người lao động có 05 năm đóng BHXH được bảo lưu, sau đó đóng thêm 02 năm thì tổng thời gian là 07 năm. Khoảng nghỉ không đóng không được tự động tính vào tổng này.

Ví dụ cộng dồn 5 năm BHXH đã bảo lưu với 2 năm đóng tiếp.

4.2 Thời gian đóng BHXH bắt buộc và tự nguyện được tính như thế nào?

Thời gian đóng BHXH được xác định trên cơ sở tổng thời gian đóng bắt buộc và tự nguyện theo quy định của luật BHXH.

Chẳng hạn, người có 08 năm bắt buộc và 07 năm tự nguyện, không trùng và chưa được giải quyết hưởng BHXH một lần, có tổng cộng 15 năm.

Tuy nhiên, việc cộng thời gian để xét hưởng hưu trí, tử tuất không có nghĩa mọi chế độ đều dùng chung tổng thời gian này. Các quyền lợi như ốm đau, thai sản có điều kiện riêng.

4.3 Trường hợp đã nhận BHXH một lần thì xử lý ra sao?

Người đã hưởng BHXH một lần vẫn có thể tham gia lại khi thuộc đối tượng và đáp ứng điều kiện. Tuy nhiên, khoảng thời gian đã được tính để chi trả BHXH một lần không được cộng lại cho lần tham gia sau.

Ví dụ, nếu toàn bộ 05 năm trước đã được giải quyết hưởng một lần, sau đó đóng thêm 03 năm thì thời gian tích lũy mới là 03 năm. Người tham gia cần khai đúng lịch sử hưởng, tiếp tục dùng hồ sơ được cơ quan BHXH quản lý.

5. Một số lưu ý khi tiếp tục đóng BHXH sau thời gian gián đoạn

→ Không đăng ký mã số BHXH mới khi đã có mã số cũ

Khi chuyển việc hoặc chuyển hình thức tham gia, người lao động cần thông báo đã có hồ sơ BHXH. Nếu không nhớ mã số cũ, nên tra cứu hoặc đề nghị hỗ trợ xác minh.

Việc sử dụng số định danh cá nhân/CCCD trên hệ thống là quá trình chuyển đổi, liên kết dữ liệu. Người tham gia cần bảo đảm thông tin mới khớp với quá trình đã đóng.

→ Kiểm tra thông tin cá nhân để tránh trùng hoặc sai lệch dữ liệu

Sai họ tên, ngày sinh hoặc số định danh có thể khiến việc đối chiếu quá trình gặp khó khăn. Khi phát hiện sai lệch, cần đề nghị điều chỉnh theo thủ tục hiện hành.

Đối chiếu số định danh cá nhân với hồ sơ BHXH đã tham gia.

Bộ Tài chính đã công bố cập nhật sửa đổi và bổ sung một số thủ tục BHXH mới trong năm 2026, vì vậy người lao động nên lấy biểu mẫu tại kênh chính thức ở thời điểm thực hiện.

→ Đảm bảo quá trình tham gia BHXH được ghi nhận đầy đủ

Người lao động nên lưu chứng từ, đối chiếu quá trình sau mỗi lần chuyển công ty hoặc thay đổi phương thức đóng. Nếu thiếu tháng tham gia, cần xác minh nguyên nhân và yêu cầu xử lý.

Đặc biệt, không được tùy ý đóng bù BHXH tự nguyện cho toàn bộ khoảng thời gian đã bỏ đóng. Việc đóng một lần cho thời gian còn thiếu để đủ điều kiện hưởng lương hưu là cơ chế riêng, phải đáp ứng điều kiện luật định.

6. Câu hỏi thường gặp

1. Người lao động đã đóng BHXH 5 năm, nghỉ việc 3 năm rồi đi làm lại có phải đóng từ đầu không?

Người lao động không phải đóng lại từ đầu trong trường hợp này, nếu 05 năm trước quá trinh đóng BHXH vẫn được bảo lưu và chưa được tính hưởng BHXH một lần. Khi NLĐ tham gia lại, thời gian đóng mới được cộng với 05 năm đó. Khoảng nghỉ 03 năm đó không tự được tính là thời gian đóng BHXH.

2. Không nhớ mã số BHXH cũ thì phải làm thế nào?

Từ 2026 mã số BHXH cũ đã được thay thế và đồng bộ bằng mã số định danh cá nhân (ĐDCN). Do vậy, để kiểm tra mã số BHXH cũ người lao động có thể kiểm tra trên hồ sơ, sổ BHXH giấy hoặc tài khoản đang lưu trên VssID (nếu chưa đăng nhập lại bằng ĐDCN); 

Người lao động cũng có thể liên hệ công ty cũ hay cơ quan BHXH để hỗ trợ tìm lại. Khi đề nghị tra cứu, cần cung cấp thông tin định danh chính xác, tránh yêu cầu cấp hồ sơ mới khi chưa kiểm tra dữ liệu cũ.

3. Có thể đóng tiếp BHXH khi không đi làm tại doanh nghiệp không?

Không đi làm tại doanh nghiệp, người đáp ứng điều kiện tham gia tự nguyện có thể đăng ký đóng tiếp BHXH theo hình thức tự nguyện. Trước khi lựa chọn, cần kiểm tra mình có thuộc nhóm đối tượng đóng BHXH bắt buộc ngoài quan hệ lao động tại doanh nghiệp hay không.

4. Đã từng đóng BHXH ở hai công ty thì thời gian đóng có bị trùng không?

Nếu làm việc và đóng nối tiếp tại hai công ty, các tháng không trùng được cộng theo quá trình thực tế.

Nếu hai công ty cùng đóng cho một tháng, tháng đó không được tính thành hai tháng. Người lao động cần đề nghị cơ quan BHXH kiểm tra, xử lý trùng và hoàn trả khoản đóng thuộc trường hợp được hoàn theo quy định.

5. Có được đóng BHXH liên tục để không bị gián đoạn không?

Người lao động có thể duy trì bằng cách đóng đúng hạn theo hình thức phù hợp: tham gia bắt buộc khi thuộc diện bắt buộc; đăng ký tự nguyện cho giai đoạn đủ điều kiện sau khi nghỉ việc.

NLĐ nên xác định tháng kết thúc ở công ty cũ và thời điểm bắt đầu kỳ đóng tiếp theo. Không thể mặc nhiên truy đóng tự nguyện cho các năm đã bỏ trống chỉ để làm liền quá trình.

Trên đây là những tổng hợp từ BHXH điện tử eBH về việc đóng BHXH cho người lao động đã từng tham gia BHXH. Doanh nghiệp khi tiếp nhận người lao động đã từng tham gia BHXH, phần mềm EBH hỗ trợ cán bộ phụ trách BHXH quản lý thông tin người lao động, lập hồ sơ báo tăng, ký số, nộp hồ sơ và nhận kết quả điện tử từ cơ quan BHXH.

Nhờ đó, doanh nghiệp thuận tiện thực hiện thủ tục đóng tiếp BHXH cho người lao động, giảm thao tác giấy tờ và thời gian xử lý hồ sơ.

Đơn vị cần hỗ trợ kỹ thuật phần mềm eBH vui lòng liên hệ tổng đài HTKH 24/7:

• Miền Bắc: 1900 558873

• Miền Trung & Nam: 1900 558872

Tài Phạm